Σεμινάριο Μαΐου με εισηγητή τον κ.Μιλτιάδη Παππά

Το Δ.Σ. του Σωματείου Ιεροψαλτών Θεσσαλονίκης "Ιωάννης ο Δαμασκηνός" στα πλαίσια των εκπαιδευτικών του δράσεων, διοργανώνει σεμινάριο με θέμα: "Μία δεκαετία στα πατριαρχικά αναλόγια" με κύριο εισηγητή τον Άρχοντα Α' Δομέστικο της Μ.Χ.Ε. κ. Μιλτιάδη Παππά και προσκαλεί όλους τους ενδιαφερόμενους, φιλόμουσους, ιεροψάλτες, ιερείς και σπουδαστές της βυζαντινής μουσικής να το παρακολουθήσουν.

Το σεμινάριο θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 29 Μαΐου 2015, στις 19:30', στο Πνευματικό Κέντρο του Ι.Ν. Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά (Αγ. Σοφίας 3), στον 1ο όροφο.
http://analogion.com/forum/showthread.php?t=34630

ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΜΕΛΩΔΗΜΑΤΑ - π. Παναγιώτης Τζουβελέκης

Ψαλτική παράδοση της Έδεσσας

Η ψαλτική τέχνη ως τέχνη και επιστήμη μέσα από μια αδιάκοπη συνέχεια, παραδόθηκε ως μοναδικό κληροδότημα στις νεότερες γενιές. Νέοι ψάλτες έγιναν φορείς και εκφραστές αυτής της παραδόσεως και συνεχίζουν το ψαλτικό έργο, διακονώντας την λατρεία της Εκκλησία. Η «Πεμπτουσία» στα πλαίσια ανάδειξης της «ψαλτικής φωνής» των επαρχιών και του έργου που συντελείται στις κατά τόπους Μητροπόλεις συνομίλησε με τον Πρωτοψάλτη της Ιεράς Μητροπόλεως Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας κ. Πρόδρομο Τσερβένη.

Πεμπτουσία: Ποια η ψαλτικής σας πορεία και οι βασικοί σταθμοί της μαθητεία σας στα ψαλτικά γράμματα;

Πρόδρομος Τσερβένης: Σας ομολογώ ότι μου είναι πολύ δύσκολο, να μιλώ για τον εαυτό μου, λόγο όμως του ότι, διευκολύνω την συνέντευξη, θα σας πω δυο λόγια. Προέρχομαι από μια ιερατική υπέρ-πολύτεκνη οικογένεια, ο πατέρας μου π. Βασίλειος, καλλίφωνος και γνώστης της βυζαντινής μουσικής, μου μεταδίδει από την νηπιακή μου ηλικία τα πρώτα ψαλτικά ακούσματα και σε ηλικία ένδεκα ετών έως δέκα τριών ετών, λαμβάνω ποικίλες γνώσεις από τον τότε Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Δημητριάδος και Αλμυρού κυρό Χριστόδουλο, τον Μακαριστό πλέον Αρχιεπίσκοπο, έναν από τους καλυτέρους παιδαγωγούς της εποχής. Μεγαλώνοντας μαθητεύω σε μεγάλους πατριαρχικούς άρχοντες πρωτοψάλτες, της εποχής εκείνης, Θεοδοσόπουλο, Καραμάνη, Πασχαλίδη, τον Μοναχό Πανάρετο της Ι.Μ. Φιλοθέου Αγίου Όρους και τον επίκουρο καθηγητή Βυζαντινής μουσικολογίας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, π. Νεκτάριο Πάρη, οπού διδάσκομαι την θεωρεία της βυζαντινής μουσικής και αργά μέλη. Σημαντικό ρόλο στη καλλιέργεια μου, ειδικά επάνω στο αναλόγιο, συμβάλλει η γνωριμία μου, με τον άρχοντα πρωτοψάλτη κ. Χαρίλαο Ταλιαδώρο, τον Σεπτέμβριο του 1987, οπού μαθητεύω επί δέκα πέντε συναπτά έτη. Αξίζει να σημειώσω ότι τα τελευταία έτη κοντά στον κ. Χαρίλαο Ταλιαδώρο με χρήζει, ως Α΄ Δομέστιχο και για ένα διάστημα αρκετά μεγάλο, ψάλλω αριστερά του, ως λαμπαδάριος του Ι.Ν. της του Θεού Σοφίας Θεσσαλονίκης. Από το 2002-2004 έψαλλα ως Λαμπαδάριος στον Ι.Ν. Κοιμήσεως της Θεοτόκου Επανομής. Από το 2004-2007 ως Πρωτοψάλτης στον Ι.Ν. Άγιου Κωνσταντίνου Ηλιουπόλεως Θεσσαλονίκης και παράλληλα ως βοηθητικός Ιεροψάλτης στον Ι.Ν. Αγίου Χαραλάμπους & Χριστοφόρου Συκεών Θεσσαλονίκης.
Tο 2004 μετά από προτροπή του Σεβαστού Γέροντος Εφραίμ Αριζόνας των Η.Π.Α, δημιουργώ τον πρότυπο βυζαντινό χορό με την ονομασία Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος, την οποία ονομασία την έδωσε ο Σεβαστός Άγιος Γέροντας.


Π.: Συγκροτήσατε και διευθύνετε χορό ψαλτών για τον οποίο θα θέλαμε να μας πείτε δυο λόγια.

Π.Τ.: Η χορωδία αποτελείται από τριάντα καλλίφωνους χορωδούς, η σύνθεση της έχει, πρωτοψάλτες, λαμπαδάριους, δομέστιχους, ισοκράτες καθώς και αναγνώστες και μάλιστα κατ’ εξαίρεση μικρά παιδιά, ώστε να λαμβάνουν ακούσματα. Η χορωδία έχει διαγράψει μια λαμπρή πορεία στα πολιτιστικά δρώμενα της χώρας, εδόθησαν δεκάδες συναυλίες με μεγάλη επιτυχία. Αξίζει επίσης να αναφερθεί, η πολύ καλή εμφάνιση της χορωδίας, ενώπιον του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου και του Μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κυρού Χριστοδούλου, καθώς και σύσσωμης της ιεραρχίας. Η βυζαντινή χορωδία ξεχωρίζει για τον καθαρό ήχο της, την άψογη εμφάνιση, ενώ δίνουμε ιδιαίτερη σημασία, στην ερμηνεία των βυζαντινών κειμένων και εκτελούμε τους ύμνους, κατά τρόπον παραδοσιακό και πατριαρχικό.


Π.: Ποια είναι η ψαλτική παράδοση της πόλης της Έδεσσα;

Π.Τ.: Είναι γνωστό πως ανέκαθεν η πόλης της Έδεσσας είχε έντονη μουσική παράδοση και λόγω του γεγονότος, ότι είναι σε μικρή σχετικά απόσταση με την πόλη της Θεσσαλονίκης. Στα χρονικά διαστήματα που παρέμενε διαθέσιμη–κενή, η θέση του Πρωτοψάλτη της Μητροπόλεως, εκδήλωναν ενδιαφέρον για την κάλυψή αυτής, μεγάλοι Πρωτοψάλτες της ευρύτερης περιοχής της Μακεδονίας. Η επιλογή γίνονταν ως εξής: ο κάθε ένας που έδειχνε ενδιαφέρον, “δοκιμαζόταν” στην θέση του πρωτοψάλτη για μία Κυριακή και ανάλογα κρίνονταν από το άκουσμα και το ύφος της μελωδίας του. Κατά αυτόν τον τρόπο γινόταν η επιλογή του Πρωτοψάλτη, του προσώπου δηλαδή εκείνου που θα διακονούσε το ψαλτήρι του Μητροπολιτικού Ναού.

Σπουδαίοι πρωτοψάλτες, με βάσει αυτόν τον τρόπο επιλογής, διακόνησαν το Μητροπολιτικό Ναό της πόλης της Έδεσσας, όπως για παράδειγμα ο Άγγελος Μαργαρίτης που πρόσφατα κοιμήθηκε, ο Στέφανος Καρασαββαΐδης, για τους οποίους αξίζει να αναφερθεί και το γεγονός ότι ο Πατριάρχης Αθηναγόρας, μετά από επίσημη επίσκεψή του στον Μητροπολιτικό Ναό της Αγίας Σκέπης της πόλης της Έδεσσας, το 1962, ενθουσιάστηκε από την ψαλτική τους τέχνη και για τον λόγο αυτό τους απέδωσε οφίκια. Ο Λεωνίδας Χρυσόγλου, ο οποίος έψαλλε σε μεγάλο ναό στην πόλη της Θεσσαλονίκης, τα τελευταία χρόνια της καριέρας του έψαλλε στον Μητροπολιτικό Ναό της Έδεσσας. Ο τελευταίος μεγάλος σύγχρονος ψάλτης, ήταν ο Πρωτοψάλτης Παναγιώτης Νεοχωρίτης, ο οποίος έψαλλε τέσσερα έτη στον Μητροπολιτικό Ναό, αφήνοντας μια παράδοση Πατριαρχικού ύφους, ως παρακαταθήκη. Από τον Οκτώβριο του 2007 έως και σήμερα, την εν λόγω διακονία της Πρωτοψαλτίας του Μητροπολιτικού Ναού Αγίας Σκέπης, την υπηρετεί η αναξιότητά μου.


Π.: Στην Μητρόπολη της Έδεσσας πραγματοποιούνται μαθήματα βυζαντινής μουσικής;

Π.Τ.: Βεβαίως και πραγματοποιούνται. Η συμβολή και η φροντίδα του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κυρίου Ιωήλ, είχε ως αποτέλεσμα εκτός των άλλων και την δημιουργία της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Μητρόπολης Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας, αναγνωρισμένης από το κράτος με την επωνυμία “Ρωμανός ο Μελωδός”. Τα μαθήματα που γίνονται είναι εβδομαδιαίου κύκλου και πραγματοποιούνται στην ευρύτερη Μητροπολιτική περιφέρεια της Ιεράς Μητροπόλεως, όπως για παράδειγμα στις πόλεις, της Έδεσσας, των Γιαννιτσών, της Αριδαίας και της Σκύδρας.


Π.: Κατά πόσο η βυζαντινή μουσική μπορεί να κεντρίσει τους νέους της σημερινής εποχής;

Π.Τ.: Εάν έρθουν οι νέοι σε επαφή με την Βυζαντινή Μουσική, θα μάθουν την ευλάβεια, θα αγαπήσουν την προσευχή και θα μισήσουν κάθε αμαρτωλό ήχο και τρόπο συμπεριφοράς. Διότι η Βυζαντινή Μουσική φέρνει τον άνθρωπο σε κατάσταση Θείας Αρμονίας, έτσι αντιλαμβάνεται την δυσαρμονία και στα αυτιά και στο τρόπο ζωής και την αποστρέφεται.


Π.: Τι θέση κατέχει η βυζαντινή μουσική μέσα στην σύγχρονη πολιτισμική καθημερινότητά μας;

Π.Τ.: Ανάλογη με το αλάτι που βρίσκεται μέσα στην θάλασσα. Δηλαδή όσο υπάρχουν άνθρωποι που εμπνέονται από την βυζαντινή μουσική παράδοση και αναπαύονται σε αυτήν, δεν σβήνει η ευλάβεια και ο φόβος του Θεού από τις σύγχρονες κοινωνίες. Αυτό σημαίνει ότι η Θεία Χάρη, βρίσκει σημείο επαφής εδώ στην γη, ώστε να αναπαυθεί . Όπου υπάρχει Θεία Χάρη, υπάρχει ζωή και όσο θα υπάρχει η Θεία Χάρη στη γη, θα υπάρχει η ζωή πάνω σε αυτήν.

Π.: Ευχαριστούμε για αυτή την ευκαιρία της συνομιλίας μας.

Π.Τ.: Κι εγώ σας ευχαριστώ κι εύχομαι από τα βάθη της καρδίας μου ταπεινά, το Ανέσπερο Φως της Αναστάσεως να οδηγεί τα βήματα της ζωής μας.

http://www.pemptousia.gr/2015/05/psaltiki-paradosi-tis-edessas/

Εγκαίνια Ιερού Ναού στο 251 Γ. Νοσοκομείο Αεροπορίας (ΦΩΤΟ)

Με ιδιαίτερη λαμπρότητα και σύμφωνα με την εκκλησιαστική τάξη τελέστηκαν σήμερα, Σάββατο 16 Μαΐου 2015 τα Εγκαίνια του Ιερού Ναού Γενεσίου της Θεοτόκου στο 251 Γ. Νοσοκομείο Αεροπορίας.

Τα εγκαίνια τέλεσε αδεία και ευλογία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βελεστίνου κ. Δαμασκηνός, πλαισιούμενος από τον Προϊστάμενο Αρχιμ. Τχη (ΣΙ) Θεολόγο Σαμαρά, τον Πρωτοπρ. Νικόλαο Νασιώκα και τον π. Ευμένιο.

Στην συνέχεια τελέστηκε η πρώτη Πανηγυρική Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, παρουσία του Διευθυντή της Διεύθυνσης Υγειονομικού του ΓΕΑ, Υποπτέραρχου (ΥΙ) Γεώργιου Τολούμη, του Υποδιοικητή του Νοσοκομείου Ταξίαρχου Αντώνιου Κοτσιράκη, νοσηλευτών και πλήθους πιστών.

Τον Θείο Λόγο κήρυξε ο Σεβασμιώτατος, ο οποίος αναφέρθηκε στους διωγμούς που έχουν υποστεί οι χριστιανοί από τα πρώτα χριστιανικά χρόνια, μετέπειτα στα χρόνια της τουρκοκρατίας έως και τις ημέρες μας αναφέροντας χαρακτηριστικά ότι υπάρχουν 14 εκατομμύρια επώνυμοι Μάρτυρες.

http://www.romfea.gr/epikairotita-xronika/676-egkainia-ierou-naou-sto-251-g-nosokomeio-aeroporias-foto

Αφιέρωμα στο Βασίλη Νικολαΐδη

Με αφορμή τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Άρχοντα Πρωτοψάλτη του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως Βασίλη Νικολαΐδη, θα πραγματοποιηθεί τιμητική εκδήλωση, τη Δευτέρα 4 Μαΐου, στις 19.00μ.μ. στο Ιωνικό Κέντρο, Λυσίου 11, στην Πλάκα, δίπλα από τη Σχολή Τέττιξ. Την εκδήλωση οργανώνουν ο Σύλλογος Φίλων Βυζαντινής Μουσικής, σε συνεργασία με τη Σχολή Βυζαντινής Μουσικής Τέττιξ, του Ιατρού και Πρωτοψάλτου Γεωργίου Ναούμ.
Ύμνους θα ψάλλει η χορωδία του Συλλόγου υπό τη διεύθυνση του Άρχοντος Μαΐστορος της Μ.τ.Χ.Ε. Γρηγόρη Νταραβάνογλου, ενώ το σχολιασμό των ύμνων θα κάνει ο πρωτοπρεσβύτερος του Οικουμενικού Θρόνου π. Σεραφείμ Φαράσογλου.

Ο Βασίλης Νικολαΐδης γεννήθηκε το 1915 στην Κωνσταντινούπολη. «Τα πρώτα του μαθήματα τα έλαβε από τον πατέρα του, ιερέα Καλλίνικο Νικολαΐδη και αργότερα από τον Κωνσταντίνο Πρίγγο. Απόφοιτος της Μεγάλης του Γένους Σχολής και του Κρατικού Τουρκικού Ωδείου, δίδαξε Βυζαντινή Μουσική στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης και Ευρωπαϊκή Μουσική στα Γυμνάσια της Πόλης, στη Μεγάλη του Γένους Σχολή και στο Ζωγράφειο. Έψαλε σε διαφόρους ναούς της Πόλης μέχρι το 1965 και μετά την απέλαση του Θρ. Στανίτσα και τον ξαφνικό θάνατο του Νικ. Δανιηλίδη, εκλήθη στον Πατριαρχικό Ναό ως Άρχων Πρωτοψάλτης της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, θέση που τίμησε άριστα με την ικανότητα και την εμπειρία του. Διηύθυνε τη Χορωδία των Μουσικόφιλων Κωνσταντινουπόλεως και συνέθεσε πολλά μαθήματα, χερουβικά, κοινωνικά, λειτουργικά και ψαλμούς, τα οποία εξέδωσε …». Επίσης ο Βασίλης Νικολαΐδης, «ακούγεται» σε δίσκους που κυκλοφόρησε το «Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Λονδίνου», «μετά από ζωντανή ηχογράφηση στον Πατριαρχικό Ναό, τη Μεγάλη Εβδομάδα του 1981». Πέθανε το 1985.

http://www.pemptousia.gr/2015/05/afieroma-sto-vasili-nikola%CE%90di/

Βυζαντινά Μελωδήματα-Αναστάσιος Πορφυρίδης

Βυζαντινά Μελωδήματα-Γεώργιος Κυρμελής

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΘΡ.ΣΤΑΝΙΤΣΑ ΣΤΟΝ Δ.ΣΟΥΡΛΑΝΤΖΗ (Θεσσαλονίκη 1982)

"ΑΝΕΤΕΙΛΕ ΤΟ ΕΑΡ" ΘΡ.ΣΤΑΝΙΤΣΑΣ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΕΩΣ 2012

Μεγάλη Τρίτη Εσπέρας στη Νικήσιανη Παγγαίου

Την Μεγάλη Τρίτη, 7 Απριλίου, εσπέρας τελέσθηκε με εκκλησιαστική κατάνυξη η ακολουθία του Νυμφίου, ο Όρθρος της Μεγάλης Τετάρτης.

Ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας κ. Χρυσόστομος χοροστάτησε στην ακολουθία ψάλλων από του θρόνου, στον Ιερό Ναό των Εισοδίων της Θεοτόκου Νικησιάνης συμπροσευχομένων των Ιερέων της πόλεως καθώς και πλειάδας πιστών κατοίκων της κωμοπόλεως με επικεφαλής τον πρώην πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων κ. Γεώργιον Καλαντζή, τον Δήμαρχο Παγγαίου κ. Φίλιππον Αναστασιάδη και μέλη του τοπικού Συμβουλίου της επαρχίας Παγγαίου.

Το Δοξαστικό των Αποστίχων της ακολουθίας του Όρθρου «Κύριε η εν πολλαίς αμαρτίαις περιπεσούσα γυνή» εψάλη από τον καλλικέλαδο Πρωτοψάλτη του Ναού κ. Βασίλειον Μπαντήν.

Πριν το τέλος της ακολουθίας ο Σεβασμιώτατος εκήρυξε το Θείο Λόγο και μίλησε περί της Οσίας Κασσιανής τονίζοντας την σπάνια ποιητική αξία του γνωστού Τροπαρίου της.

Το κήρυγμα του Σεβασμιωτάτου κατά την ακολουθία:



http://imelef.gr/archives/2408

Ο μουσικοποιητικός πλούτος της Μεγάλης Εβδομάδος

Η Μεγάλη Εβδομάδα παρουσιάζει την μεγαλύτερη ποικιλία συνθέσεων, ύμνων και μελών ενώ παρελαύνουν όλοι οι ήχοι προκειμένου να αποδοθεί το βαθύ περιεχόμενο των ημερών αυτών[1]. Στην ανάλυση που ακολουθεί επιλέξαμε κυρίως δύο ομάδες τροπαρίων, τα Ιδιόμελα, που ανήκουν σε αργοσύντομο ή στιχηραρικό μέλος και τα τροπάρια των Κανόνων που ανήκουν στο σύντομο ή ειρμολογικό μέλος, εξετάζοντας συγκεκριμένους ύμνους, μέσα από τους οποίους θεωρούμε ότι γίνεται εμφανής η μουσική διαβάθμιση των ημερών της Μεγάλης Εβδομάδος, που ακολουθεί και εξυπηρετεί το βαθύ πνευματικό και θεολογικό περιεχόμενό τους.

Την Κυριακή των Βαΐων το βράδυ, ψάλλεται ο Όρθρος της Μεγάλης Δευτέρας. Ο Νυμφίος Χριστός μετά την θριαμβευτική είσοδό του στα Ιεροσόλυμα αναγγέλλει στους μαθητές του το Πάθος του που πλησιάζει. Παράλληλα νοηματοδοτούν την ημέρα η ευαγγελική περικοπή της ξηρανθείσης ακάρπου συκής, η οποία συμβολίζει τους Φαρισαίους αλλά και τον κάθε πνευματικά άκαρπο άνθρωπο, αλλά και η ανάμνηση του δικαίου Ιωσήφ, που προτίμησε να δραπετεύσει γυμνός παρά να πέσει στην αγκαλιά της αμαρτωλής γυναίκας του Πετεφρή[2]. Οι κακουχίες και τα πάθη του Δικαίου Ιωσήφ αποτελούν κατά τον Παπαδιαμάντη προτύπωση των Παθών του Κυρίου. Το ιδιόμελο Ἐρχόμενος ὁ Κύριος σε ήχο α΄, που ψάλλεται σε αρκετά υψηλή βάση, δημιουργεί παρακλητικό και συνάμα κατανυκτικό κλίμα και γίνεται προσκλητήριο προς τους μαθητές αλλά και κάθε πιστό, να καθαρίσει με την μετάνοια και την εξομολόγηση τον εαυτό του, ώστε να έχει πνευματική εγρήγορση προκειμένου να συμπορευθεί με τον Πάσχοντα Αμνό του Θεού. Στο ίδιο πλαίσιο ανταπαντά το Ιδιόμελο Φθάσαντες πιστοί σε πλ. α΄, δίδοντας το αίσθημα της χαρμολύπης αλλά και της δοξολογικής ευχαριστίας που μας αξίωσε να προσεγγίσουμε τις Άγιες ημέρες του Πάθους Του.

Την Μεγάλη Δευτέρα το βράδυ ψάλλεται ο Όρθρος της Μεγάλης Τρίτης, και η Εκκλησία θυμάται  την παραβολή των 10 παρθένων, τη στιγμή που οι Φαρισαίοι προσπαθούν να καταφερθούν εναντίον του Διδασκάλου και να παγιδεύσουν τον Σωτήρα ώστε να Τον οδηγήσουν σε δίκη. Το πρώτο ιδιόμελο Ἐν ταῖς Λαμπρότησι, ψάλλεται σε α΄ ήχο ενώ παρενθετικά ολόκληρες φράσεις εκπίπτουν σε Δεύτερο ήχο, και έτσι ενισχύεται ο παρακλητικός τόνος σε αυτό[3]. Η ραθυμία, η οκνηρία των πέντε μωρών παρθένων, και η ανάγκη για εγρήγορση[4], νήψη, και καταφυγή στο έλεος του Θεού προβάλλονται στον ύμνο αυτό που εξυπηρετείται από την ελεύθερη κίνηση του εισαχθέντος δευτέρου ήχου.

Το ιδιόμελο, Ὁ τῇ ψυχῆς ῥαθυμίᾳ, κινείται εξ ολοκλήρου στον παρακλητικό β΄ ήχο, εκφράζοντας θερμή ικεσία στον Νυμφίο Χριστό να μην επιτρέψει την ύπνωση που ακολουθεί την τεμπελιά και τη ραθυμία, αλλά να διατηρήσει αναμμένη την πνευματική μας λαμπάδα που ακολουθεί τις αρετές και την αύξηση των πνευματικών χαρισμάτων (των ταλάντων), ώστε να συμμετάσχουμε στην χαρά του Νυμφώνα και της Αναστάσεως Του.

Η μετάνοια της πόρνης γυναίκας που άλειψε με μύρο τα πόδια του Ιησού, διαποτίζει όλους τους ύμνους του Όρθρου της Μεγάλης Τετάρτης Εσπέρας, και κορυφώνεται με επίταση στο Τροπάριο της Κασσιανής μοναχής[5]. Αντίστροφη κίνηση στη μετάνοια της πόρνης, η οργή των Φαρισαίων αλλά και του αχάριστου μαθητή Ιούδα, που μεθοδεύει την προδοσία Του.  ‘‘Πόσον αἱ δύο πράξεις, ἡ τῆς πόρνης καὶ ἡ τοῦ Ἰούδα, ἀντιθέτως κεῖνται ἀλλήλαις!’’…‘‘Κάλλιστα τῆς ἑσπέρας ταύτης τὰ τροπάρια· ἐν αὐτοῖς ἡ ἁμαρτωλὸς θαυμάζεται καὶ ἐπαινεῖται, ὁ δὲ Ἰούδας κατακρίνεται δι᾿ ἐκφράσεων ἀνταξίων τῆς προδοσίας, πρὸς διόρθωσιν τῶν ἁμαρτωλῶν’’[6].

Τα δύο πρώτα ιδιόμελα των αίνων Σὲ τὸν τῆς Παρθένου και Τὸ πολύτιμον μῦρον ‘‘ψαλλόμενα εἰς τρυφερώτατον ἤχον’’[7], τον α΄, εκφράζουν εμφαντικά το βάθος της μετανοίας της αμαρτωλής γυναίκας, γεγονός που τονίζεται με παρένθετα τμήματα σε χρωματικό Δεύτερο και πλάγιο του Δευτέρου, κατά τη ροή τους, και την ικεσία να παράσχει ο Σωτήρας την άφεση σε κάθε ένα από εμάς.

Τα Απόστιχα τροπάρια της ίδιας ακολουθίας κορυφώνουν την ένταση με τον σκληρό χρωματικό πλάγιο του Δευτέρου ήχο, καθώς ομολογούν το παράδοξο φαινόμενο η βεβυθισμένη τῇ ἁμαρτίᾳγυναίκα να είναι η μόνη που αναγνωρίζει την Θεότητα του Χριστού και εμπιστεύεται το ράκος του εαυτού της στην άκρα αγαθότητα και το έλεος του Θεού ( Μ. Τρίτη Εσπέρας, Σήμερον ὁ Χριστός)[8].

Ο Όρθρος της Μ. Πέμπτης και οι Ακολουθίες των επομένων ημερών εμπλουτίζονται σταδιακά με ιδιόμελα στους χρωματικούς ήχους που επικρατούν στους Αίνους και προβάλλουν, τον φόβο, την αγωνία, τη φρίκη για τα γεγονότα που θα ακολουθήσουν.  Τέσσερα γεγονότα μας παρέδωσαν κατά τον Συναξαριστή οι πατέρες να εορτάζουμε την ημέρα αυτή: Τον ιερό νιπτήρα, το Μυστικό Δείπνο, Την Υπερφυά Προσευχή του Χριστού και την Προδοσία του Ιούδα[9].

Το ιδιόμελο Συντρέχει λοιπόν, σε β΄ ήχο, συγκλονίζει με τον τρόπο με τον οποίο μαρτυρεί την ντροπή και την αχαριστία των Ιουδαίων απέναντι στον Δημιουργό και κτίστη των απάντων.

Η νοηματική κορύφωση των τροπαρίων των Αίνων και η πνευματική φόρτιση που προκαλούν αμβλύνεται με την ομάδα των Αποστίχων, σε διατονικό πλ δ’, που απαλύνει και ηρεμεί την οδύνη του πιστού μπροστά στη φρίκη της προδοσίας.  Ωστόσο το Δοξαστικό Ιδιόμελο Μυσταγωγών σου Κύριε, σε ήχο θρηνητικό αλλά συνάμα και χαρμόσυνο πλ. α΄, εκτινάσσει εκ νέου το νου των πιστών, δημιουργώντας παράλληλα διεκφυγή της έντασης στο προανάκρουσμα της Ανάστασης. Η φιλία, η αγάπη, η ταπείνωση, η διακονία, η γεύση του Σώματος και του αίματος Του Χριστού, νικά κάθε φόβο, ακόμη και αυτό του πάθους και του θανάτου[10].

Η Ακολουθία των Αχράντων Παθών του Κυρίου ‘‘διακρινομένη καθ᾿ ὅλα ἀπὸ τῆς τῶν παρελθουσῶν ἡμερῶν’’[11], αποτελεί την πιο πολυσύνθετη σε δομή και εναλλαγή ήχων ακολουθία της Μεγάλης Εβδομάδος. Καθίσματα, ιδιόμελα και 14 αντίφωνα πλαισιώνουν  τις 12 ευαγγελικές περικοπές που αναφέρονται στο πάθος του Χριστού. Ο Εκτενής κανόνας, οι Μακαρισμοί, και τα υπόλοιπα ιδιόμελα των Αίνων και των Αποστίχων, συνθέτουν ένα πολύχρωμο υφαντό που μυσταγωγεί τον πιστό στα πάθη του Χριστού αλλά και αναπαύει την ψυχή από την αδυναμία της να αντιληφθεί το μέγεθος της Θυσίας και της Απέραντης ταπείνωσής Του[12].

Το ιδιόμελο Δύο καὶ πονηρά, σε γ΄ ήχο, απαριθμεί με απαράμιλλο τρόπο και απλότητα όλα τα Πάθη του Θεανθρώπου σε τέσσερις μόλις γραμμές[13]. Οι Χρωματικοί ήχοι κατέχουν εξέχουσα θέση με χαρακτηριστικά θρηνητικά μέλη, όπως το Σήμερον κρεμᾶται[14] και το Ἐξέδυσάν με[15],στον περιπαθή κατά τον Παπαδιαμάντη πλ. β΄. Οι ύμνοι αυτοί οδηγούν στην κορύφωση του Θείου Δράματος. Ωστόσο πολύ σοφά η Τάξις της Ακολουθίας προβλέπει μετά το πρώτο,  Κανόνα εις ήχον πλ. β’ ειρμολογικόν, ο οποίος έχει απεκδυθεί το βαρύ χιτώνα του σκληρού χρωματικού του, ενώ μετά το δεύτερο ακολουθούν τα Απόστιχα σε α΄ και β΄ ήχο αλλά και ο διατονικός πλ δ’ των δύο δοξαστικών των Αποστίχων που αποσυμπιέζουν την ένταση.

Κωνσταντίνος Κουτούμπας, Θεολόγος

http://www.pemptousia.gr/2015/04/o-mousikopiitikos-ploutos-tis-m-evdo/

Νότες βυζαντινές

Ο Ανέστης πλησίασε το αναλόγιο. Η ακολουθία δεν είχε ξεκινήσει ακόμα. Ο ψάλτης της εκκλησίας, ο κ. Γιώργος, τον είχε δει σε κάθε κυριακάτικη λειτουργία πώς περιεργαζόταν το ψαλτήριον, τοαναστασιματάριο, και τον είχε ρωτήσει αν ήθελε να του δείξει από κοντά κάποια βιβλία και άλλα «βοηθήματα» ενός ψάλτη. Ο Ανέστης είχε γνέψει καταφατικά και σήμερα, απόγευμα της Κυριακής των Βαΐων, είχε καταφτάσει πρώτος – πρώτος με τους γονείς του, για να συναντήσει τον κ. Γιώργο.

Ο ψάλτης έφτασε και χαιρέτισε με ευγένεια τον νεαρό και τους γονείς του. Κάθισε στο στασίδι του μπροστά από το αναλόγιο και άνοιξε ένα χοντρό μαύρο βιβλίο.

– Αυτό είναι το αναστασιματάριο. Λέγεται έτσι γιατί περιέχει μελοποιημένους αναστάσιμους ύμνους τουΜεγάλου Εσπερινού και του όρθρου της Κυριακής, άρχισε να εξηγεί ο ψάλτης μας, αλλά αμέσως ο Ανέστης τον διέκοψε:

-Αυτά τα σημαδάκια πάνω από τα λόγια, δηλαδή τους στίχους, τι είναι;

– Αυτά τα σημαδάκια είναι οι νότες της βυζαντινής μουσικής. Σ΄ αυτή τη μουσική δεν έχουμε πεντάγραμμα και κυκλικές νότες αλλά αυτά εδώ τα σημαδάκια. Αυτά μας δείχνουν τις νότες που θα τραγουδήσουμε. Αυτή η μουσική γραφή ονομάζεται παρασημαντική και χρησιμοποιείται από την περίοδο τη βυζαντινής αυτοκρατορίας. Α, ξέχασα να σου πω επίσης ότι στη βυζαντινή μουσική οι νότες στη σειρά δεν ονομάζονται ντο, ρε, μι, φα, σολ, λα, σι, ντο. Τα ονόματα τους εδώ είναι νη, πα, βου, γα, δι, κε, ζω, νη.

Μπερδεύτηκε λίγο ο Ανέστης. Το μάτι του έπεσε σε ένα μικρό κυκλικό οργανάκι στην άλλη μεριά του αναλογίου.

– Αυτό τι είναι; ρώτησε.

– Α, αυτό είναι το διαπασών, απάντησε ο κ. Γιώργος. Είναι σαν κυκλική φυσαρμόνικα. Το χρησιμοποιούν οι ψάλτες για ναπάρουν τόνο, δηλαδή το φυσάνε, για να βρουν την αρχική νότα ενός ύμνου ή τροπαρίου, ώστε να ψάλλουν σωστά.

Στη συνέχεια ο ψάλτης μας έφερε στα χείλη του το διαπασών και άρχισε να ψάλλει: «Τον νυμφώνα σου βλέπω, Σωτήρ μου, κεκοσμημένον και ένδυμα ουκ έχω, ίνα εισέλθω εν αυτώ˙ λάμπρυνόν μου την στολήν της ψυχής, φωτοδότα, και σώσον με».

- Πολύ όμορφος αυτός ο ύμνος. Σήμερα θα το ψάλλετε αυτό; ρώτησε ο μικρός.

– Αυτό το ψάλλουμε και σήμερα και αύριο και μεθαύριο. Στους ναούς των πόλεων κάθε απόγευμα ψάλλεται ο όρθρος της επόμενης μέρας. Μάλιστα τη Μεγάλη Τρίτη το απόγευμα ψάλλουμε ένα πολύ γνωστό τροπάριο, το τροπάριο της Κασσιανής, απάντησε ο ψάλτης.

– Δηλαδή αυτό το τροπάριο αφηγείται την ιστορία μιας γυναίκας που τη λέγανε Κασσιανή;

Ο κ. Γιώργος χαμογέλασε με την ερώτησε του Ανέστη.

– Το τροπάριο της Κασσιανής λέγεται έτσι επειδή έγραψε τους στίχους του η μοναχή Κασσιανή, που έζησε στην Κωνσταντινούπολη τον 9ο αιώνα. Σύμφωνα με την παράδοση, η Κασσιανή ήταν μία από τις υποψήφιες γυναίκες που θα επέλεγε ως σύζυγό του ο αυτοκράτορας Θεόφιλος. Σ΄ αυτήν που θα διάλεγε θα πρόσφερε ένα χρυσό μήλο. Έχοντας κάνει την επιλογή του στο πρόσωπο της Κασσιανής, πριν της δώσει το μήλο της είπε: «Από τη γυναίκα έχουν ξεκινήσει όλα τα δεινά της ανθρωπότητας», εννοώντας το προπατορικό αμάρτημα της Εύας. Χωρίς να διστάσει και χωρίς να φοβηθεί τον αυτοκράτορα η Κασσιανή απάντησε αμέσως: «Αλλά και από τη γυναίκα προέκυψε το καλύτερο για την ανθρωπότητα», εννοώντας τον Ιησού Χριστό, που γεννήθηκε από την Παναγία μας. Ο Θεόφιλος αποδείχτηκε ιδιαίτερα εγωιστής, καθώς δεν ανέχτηκε μια τέτοια αντιλογία και έδωσε το μήλο στην επόμενη επικρατέστερη, τη Θεοδώρα. Μετά από αυτό η Κασσιανή έγινε μοναχή. Στο μοναστήρι αναδείχθηκε σπουδαία υμνογράφος. Έτσι λέει η παράδοση. Το πιο σπουδαίο ποιητικό της κείμενο είναι ο ύμνος που θα ακουστεί στο τέλος της ακολουθίας του όρθρου της Μεγάλης Τετάρτης, δηλαδή τη Μεγάλη Τρίτη το απόγευμα. Άντε, πήγαινε τώρα να κάτσεις με τους γονείς σου γιατί σε λίγο αρχίζει η ακολουθία.

Ο Ανέστης κάθισε στο στασίδι του γοητευμένος από τα όσα είχε μάθει. Κοίταξε τον ναό, τις αγιογραφίες, τους ιερείς του ναού. Οι ψαλμωδίες άρχισαν. Η φωνή του ψάλτη και αυτή η μουσική δημιουργούσε μια ζεστασιά και μια κατάνυξη. Κοίταξε γύρω του. Τα βλέμματα των πιστών ήταν ήρεμα, γαλήνια. Έκλεισε τα μάτια του και ψιθύρισε μια προσευχή.

Αλέξανδρος Σαββόπουλος

http://www.pemptousia.gr/2015/03/notes-vizantines/

Μεγάλη Εβδομάδα στο Πατριαρχικό Ναό

Στο πατριαρχικό ναό χοροστατεί ο Πατριάρχης σε όλες τις ακολουθίες σύμφωνα με τη τυπική τάξη της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Αναγινώσκει τον Εξάψαλμο και τα άλλα αναγνώσματα τα ανήκοντα στον Προεστώτα. Οι ψάλτες από τη θέση τους αποδίδουν «αργώς και μετά μέλους» τα ορισμένα τροπάρια.

Στους αίνους των ακολουθιών του Νυμφίου ψάλλεται αργό το «Αινείτε» από τον αριστερό χορό, ενώ ο Πατριάρχης κατέρχεται του δεσποτικού θρόνου και μεταβαίνει στο δεξιό κλίτος του Πατριαρχικού ναού για να προσκυνήσει τη «Στήλη της Φραγγελώσεως» και την εικόνα του Νυμφίου Χριστού, που είναι δίπλα στη Στήλη. Ο Πατριάρχης επιστρέφει στο σολέα ευλογεί τον λαό και ανέρχεται στο θρόνο. Ο Πατριαρχικός ναός είναι το πρότυπο της τάξης και της ψαλμωδίας για τη Μεγάλη Εβδομάδα με το πλήθος των ακολουθιών και λατρευτικών πράξεων.

Βυζαντινά Μελωδήματα Μιχαήλ Τρίτος

Σεμινάριο με τον καθηγητή Γρηγόρη Στάθη

Τριήμερο σεμινάριο βυζαντινής μουσικολογίας και ψαλτικής τέχνης θα πραγματοποιηθεί στο Τμήμα Μουσικών Σπουδών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης από 31 Μαρτίου έως 2 Απριλίου. Στο σεμινάριο θα διδάξει ο ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ.Γρηγόρης Στάθης με θέμα: «Το στιχηραρικό γένος μελοποιίας».

Το συνέδριο απευθύνεται σε κάθε φιλόμουσο ενδιαφερόμενο, μουσικολόγους, ψάλτες και φοιτητές των μουσικών τμημάτων, που επιθυμούν να γνωρίσουν ένα από τα βασικά μουσικά γένη της βυζαντινής και μεταβυζαντινής μουσικής φιλολογίας. Το σεμινάριο θα πραγματοποιείται στο Φουαγιέ του τμήματος και ώρα 18:00 με 20:00.

Μετά το πέρας του σεμιναρίου τη Πέμπτη 2 Απριλίου και ώρα 20:15 θα ακολουθήσει τιμητική εκδήλωση και δεξίωση για τον επίσημο καλεσμένο του σεμιναρίου, καθηγητή Γρηγόρη Στάθη.

http://www.pemptousia.gr/2015/03/seminario-me-ton-kathigiti-grigori-stathi/

Κατανυκτικός Εσπερινός Δ' Κυριακής Νηστειών στον Ι.Ν.Α.Γεωργίου Κορδελιού

Βυζαντινά Μελωδήματα π. Παυλος Ιωσηφίδης

Απολυτίκιο Αγίας Σοφίας της Κλεισούρας (5 Μαΐου)

Βυζαντινά Μελωδήματα-Αριστογένης Ζαΐμης

ΚΥΡΙΑΚΗ Β ΝΗΣΤΕΙΩΝ ΗΧΟΣ ΠΛ Β (Θ.Στανίτσας, 1979)

Βυζαντινά Μελωδήματα-Περικλής Μαυρουδής

'' Οἴμοι! ὁ Ἀδάμ '' Ιδιόμελο Αίνων Κυριακή Τυρινής. Θ.Στανίτσας.

Α' Χαιρετισμοί στην Παναγία Πατριώτισσα στο Πεντάγωνο

Στον Ιερό Ναό της Παναγίας της Παντάνασσας στο Πεντάγωνο, εψάλλησαν την Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου οι πρώτοι Χαιρετισμοί κατά την υποδοχή της μοναδικής σημειολογικής και συμβολικά εικόνας, της Παναγίας “Ίνα ώσιν εν” της Πατριώτισσας.

Την ημέρα που στις Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας οι δύο νέοι αρχηγοί της αεροπορίας και του Στρατού αναλάμβαναν τα καθήκοντά τους, η Στρατιωτική χορωδία του Πενταγώνου έψαλλε στην Αρχιστράτηγο Παναγία “Τη Υπερμάχω Στρατηγώ τα νικητήρια”.

Η Στρατιωτική Ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων εκπροσωπήθηκε από τον Υπαρχηγό ΓΕΕΘΑ Αντιναύαρχο κ.Αλέξανδρο Θεοδοσίου.

Η όλη υποδοχή της εικόνας εκτελέστηκε με διαταγές των ΥΠ.ΕΘ.Α κ.Πάνου Καμμένου και του ΑΓΕΕΘΑ κ.Μιχάλη Κωσταράκου.

Χοροστάτησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μοζαμβίκης (Πατριαρχείου Αλεξανδρείας) κ.Ιωάννης, ο Δ/ντης της Στρατιωτικής Δ/νσης Ιερέων του ΓΕΣ Συνταγματάρχης π.Νικόλαος Γουρδούπης και ο Αγιορείτης Αρχιμανδρίτης π.Γεώργιος Αλευράς.

Πλήθος κόσμου, ένστολοι και πολιτικό προσωπικό του ΥΕΘΑ, προσκύνησε την εικόνα της ενότητας και της πατρίδας. Επόμενος σταθμός της εικόνας ο Ιερός Ναός της Παναγίας της Σουμελά στον Δήμο Αχαρνών και Θρακομακεδόνων την Κυριακή της Ορθοδοξίας 1η Μαρτίου.

Επιμέλεια: Κωστούλας Βασίλης
Φωτογραφία: Μάριος Αρβανίτης
http://www.romfea.gr/diafora-ekklisiastika/30386-2015-02-28-11-59-34

Άνωθεν οι προφήτες

Ιερά Μονή Ξηροποτάμου Δανιηλαίοι
27 Σεπτεμβρίου 2014 / (π.η. 14 Σεπτεμβρίου 2014)

http://www.imkastorias.gr/index.php/enimerosi/multimedia

"Άξιον εστίν ως αληθώς" Θ.Στεργιόπουλος

Θεοδόσιος Στεργιόπουλος
Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Δημητρίου Χαλκίδος
Πέμπτη 16 Οκτωβρίου 2014.

http://www.imkastorias.gr/index.php/enimerosi/multimedia

Το πατριαρχικό ύφος ψαλσίματος

Ο πάνσεπτος Πατριαρχικός ναός είναι ο τηλαυγής λατρευτικός φάρος της Ορθοδόξου Εκκλησίας στον οποίο τηρείται με ακρίβεια η τυπική τάξη και παράδοση από τα χρόνια προ της Αλώσεως μέχρι σήμερα. Οι πατριαρχικοί χοροί όντας φορείς μια μακραίωνης παράδοσης διακράτησαν ότι παρέλαβαν από τους προκατόχους τους, μεταφέροντας στους συγχρόνους τους, όσα η πείρα των αιώνων δοκίμασε και καθιέρωσε. Με τον τρόπο αυτό διατηρείται διαδοχικά το πατριαρχικό ύφος που είναι άγραφο, απλό, μυστικοπαθές και μεταδίδεται με την ακοή. Με αυτές τις λίγες σκέψεις βλέπει κανείς με την φαντασία του και ακούει τις μεγάλες μορφές που εκόσμησαν τα πατριαρχικά αναλόγια όπως ήταν ο κλασσικός Πέτρος ο Πελοποννήσιος, ο «εκκλησιαστικός» Ιάκωβος ο Πρωτοψάλτης, οι μεγάλοι του 19οι αι. Γρηγόριος Πρωτοψάλτης ο μεταρρυθμιστής, ο Κωνσταντίνος Πρωτοψάλτης, ο Γεώργιος Βιολάκης και οι σύγχρονοι Κωνσταντίνος Πρίγγος και Θρασύβουλος Στανίτσας.

Τα πατριαρχικά αναλόγια αποτελούν μουσικοδιδασκαλείο τόσο για τους φτασμένους ψάλτες αλλά και για τον αρχάριο και τα μικρά παιδιά που κανοναρχούν και συναγωνίζονται το ένα το άλλο για το ποιός θα πεί το «Κέλευσον». Πράγματι στα παιδιά κρίνεται το μέλλον και η ελπίδα της συνέχειας αυτής της μεγάλης παράδοσης και η συμβολή τους στους πατριαρχικούς χορούς είναι μεγάλη. Ας σημειωθεί ότι ο νυν Άρχων Πρωτοψάλτης της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας Λεωνίδας Αστέρης υπήρξε κανόναρχος του αείμνηστου Κωνσταντίνου Πρίγγου και απ αυτόν πήρε τα πρώτα ψαλτικά πατήματα. Καθένα από τα παιδιά είναι ένας μικρός ψάλτης και μια μεγάλη ελπίδα.

http://www.pemptousia.gr/2015/02/to-patriarchiko-ifos-psalsimatos/

Βυζαντινά Μελωδήματα-Φώτιος Τζανίδης

Την παγκόσμιον δόξαν Ιακώβου πρωτοψάλτου

Ψάλλει ο πρωτοψάλτης Δημήτριος Νεραντζής συνοδεία ισοκρατήματος.

Κουβανοί και Κολομβιανοί ψέλνουν στα αρχαία ελληνικά ύμνους της Ορθόδοξης Εκκλησίας στη Κούβα.

    


https://ierapostoli.wordpress.com/2015/02/09/cuba_orthodox_ellopia_krikeli/

http://yiorgosthalassis.blogspot.com/2015/02/blog-post_919.html

Βυζαντινά μελωδήματα-π. Λάζαρος Καρανδρέας

Βυζαντινά Μελωδήματα-Μανώλης Δασκαλάκης

Η πρώτη σχολή βυζαντινής μουσικής στην Εκκλησία της Αλβανίας

Σημαντικό γεγονός για την λειτουργική αυτοτέλεια της Αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Αλβανίας αποτελεί η Σχολή Βυζαντινής Μουσικής. Ποιμαντική μέριμνα του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αλβανίας κ.κ. Αναστασίου ήταν η ίδρυση και λειτουργία της Σχολής με σκοπό τον καταρτισμό νέων ανθρώπων στο έργο του ψάλτου και την πλήρωση των θέσεων από κατηρτισμένους τεχνίτες της ψαλτικής που θα μεταδώσουν την τέχνη τους και σε άλλους. Η Σχολή λειτουργεί από τριετίας και έχει ήδη τους πρώτους αποφοίτους της. Σημειωθήτω ότι ο αλβανικός λαός φημίζεται για την καλλιφωνία του και την έφεσή του στη μουσική, στοιχεία που δίνουν προοπτική στο έργο της Σχολής.

Την Σχολή διευθύνει ο Θεόδωρος Πέτση, μαθητής των Γρηγορίου Αναστασίου και μακαριστού Λυκούργου Αγγελόπουλου. Στους διδάσκοντες είναι επίσης ο αρχιμ. Ιουστίνος Ανθιμιάδης, ο Στέφανος Ζούπα, ενώ διδάσκουν εκτάκτως ο π. Σπυρίδων Κοστόλη, ο Χαράλαμπος Τερζίου και Ιωάννης Μένη, μαθητές του Σπυρίδωνα Παυλάκη. Οι σπουδαστές της σχολής είναι ηλικίας από 18 έως 45 ετών και προέρχονται από διαφορετικές πόλεις της Αλβανίας. Η φοίτηση, διαμονή και διατροφή των σπουδαστών είναι δωρεάν και τα μαθήματα γίνονται 4 ώρες καθημερινά από Δευτέρα έως Παρασκευή. Η διδασκαλία διεξάγεται στο κτιριακό συγκρότημα «Θαβώρ» σε ειδυλιακή τοποθεσία των Τιράνων.

Ο Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας κ.κ. Αναστάσιος έχει τονίσει επανειλημμένα ότι πρέπει να αυξηθεί ο αριθμός των ψαλτών, όχι μόνο στα Τίρανα, αλλά και σε ολόκληρη την Αλβανία και να συγκροτηθούν χοροί ψαλτών, επειδή μια χορωδία συμβολίζει την φωνή του λαού και μέσω αυτής μπορούν οι πιστοί να αισθάνονται βαθύτερα τη Θεία Λειτουργία.

http://www.pemptousia.gr/2015/01/i-proti-scholi-vizantinis-mousikis-stin-ekklisia-tis-alvanias/

Βυζαντινά Μελωδήματα-Άγγελος Γκάγκος

Βυζαντινά Μελωδήματα-Νικόλαος Κολοβός

Μοναδική κινηματογραφική ταινία γυρισμένη το 1953(!) στο Άγιοv Όρος

Βυζαντινά Μελωδήματα - Αστέριος Δεβρελής

Θρασύβουλος Στανίτσας, Τα άγια Θεοφάνεια

 

Ζωνταντή ηχογράφηση από τον Ι.Ναό Αγίου Δημητρίου Αμπελοκήπων Αθήνα - 6 Ιανουαρίου 1967.

http://thriskeftika.blogspot.gr/2015/01/blog-post_47.html

Η ημέρα που πέρασε ψάλλοντας στην αιωνιότητα ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης…

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης

 (Σκιάθος, 4 Μαρτίου 1851 - Σκιάθος, 3 Ιανουαρίου 1911)

ο Θεός να αναπαύει την ψυχή σου.

********************************************************************

Για τον θάνατό του…

Ο δε θάνατός του συνέβη ως εξής: Ησθένησε την 29ην Νοεμβρίου του 1910. Την τρίτην ημέραν της ασθενείας του ελιποθύμισε. Όταν δε συνήλθε, “Τι μου συνέβη;” είπε, “Δεν είναι τίποτε/ μια λιποθυμία μικρά” του είπον αι περιστοιχίζουσαι αυτόν τρεις αδελφαί του. “Τόσα έτη”, λέγει ο Αλέξανδρος, “εγώ δεν ελιποθύμισα/ δεν εννοείτε ότι αυτά είναι προοίμια του θανάτου μου; Φέρετε αμέσως τον παπά και μην αναβάλλετε”.

Εθρήνουν τότε αι αδελφαί του, ο δε Παπαδιαμάντης βλέπων αυτάς και συλλογιζόμενος ότι εάν αποθάνη δεν έχουσιν άλλον βοηθόν και συντηρητήν, ταις απέτεινε τους εξής παρηγόρους λόγους: “Έχω καλούς φίλους, οι οποίοι θα εκδώσουν τα έργα μου/ ησυχάσατε φιλόστόργές μου αδελφές”.

Μετ’ ολίγον κληθέντες ήλθον συγχρόνως και ο ιερεύς  και ο ιατρός. Ο Παπαδιαμάντης προ πάντων ήτο χριστιανός και χριστιανός ευσεβής, Μόλις λοιπόν είδε τον ιατρόν, είπε εις αυτόν/ “Τι θέλεις εσύ εδώ;” “Ήρθα να σε ιδώ” του λέγει ο ιατρός. “Να ησυχάσης” του λέγει ο ασθενής “εγώ θα κάμω πρώτα τα εκκλησιαστικά (δηλ. θα επικαλεσθώ την βοήθειαν του Θεού) και ύστερα ναρθής εσύ”.

- “Ήθελα να κάμω το παλληκάρι” έλεγε κατά το διάστημα της ασθενείας του “αλλά την έπαθα”. – “Άμα λείψω απ’ αυτόν τον κόσμον, τότε θα καταλάβουν πόσον χρήσιμος είμαι”, έλεγε κατά τας προ του θανάτου του ημέρας. Είχε σώας τα φρένας του μέχρι τέλους και επεθύμει να συγγράψη διήγημά τι.

Ο νους του μέχρι της τελευταίας του αναπνοής ήτο αφιερωμένος εις τον Θεόν. Μόνος του ολίγας ώρας πριν αποθάνη έστειλε να κληθή ο ιερεύς δια να κοινωνήση. “Ξεύρεις! μήπως αργότερα δεν καταπίνω!” έλεγε.

- Ήτο παραμονή του θανάτου του και ως τις ειρωνεία του ανηγγέλη η απονομή της παρασημοφορίας του δια του Σταυρού του Σωτήρος.

- Την εσπέραν της 2ας Ιανουαρίου, παραμονήν του θανάτου του, “Ανάψτε ένα κηρί”, είπε, “φέρτε μου ένα βιβλίο” (Σημ. δηλ. εκκλησιαστικόν βιβλίον). Το κηρίον ηνάφθη. Επρόκειτο δε να έλθη και το βιβλίον. Αλλά πάλιν αποκαμών ο Παπαδιαμάντης είπε/ “Αφήστε το βιβλίο/ απόψε θα ειπώ, όσα ενθυμούμαι απ’ όξω”. Και ήρχισε ψάλλων τρεμουλιαστά “Την χείρα σου την αψαμένην” (Σημ. Είναι τούτον τροπάριον εκ των Ωρών της παραμονής των Φώτων). Αυτό ήτο και το τελευταίον ψάλσιμον του Παπαδιαμάντη, διότι την ιδίαν νύκτα κατά  την 2αν μετά το μεσονύκτιον ώραν εξημέρωνε η 3η Ιανουαρίου παρέδωκεν την ψυχήν εις χείρας του Πλάστου.

                                                              (Απόσπ. επιστολής Γ.Ρήγα στον εκδότη Δικαίο,

                                                               Αλ. Παπαδ. ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ, σελ. 218-9,  “Δόμος)

(από το ημερολόγιο του 1998 (εκδόσεις Διάμετρος) στη σειρά “Συγγραφείς στο χρόνο”)

http://yiorgosthalassis.blogspot.com/2015/01/blog-post_97.html

ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗ - «Κωνσταντίνος Πρίγγος» (Ανδρέας Λ. Παπανδρέου, 25/12/94)